Nhơn Mỹ quyết tâm xây dựng vùng chuyên canh lúa chất lượng cao, phát thải thấp

Nhằm hiện thực hóa mục tiêu nâng cao giá trị hạt gạo và thu nhập cho nông dân, UBND xã Nhơn Mỹ vừa chính thức ban hành Kế hoạch số 1167 ngày 26/3/2026, triển khai Đề án vùng quy hoạch trồng lúa năng suất, chất lượng cao giai đoạn 2025–2030.

Đây là một bước ngoặt lớn trong sản xuất nông nghiệp tại địa phương, hướng đến mục tiêu nâng cao hiệu quả sản xuất bền vững, cải thiện thu nhập và đời sống của người trồng lúa trên địa bàn xã; áp dụng các quy trình canh tác tiên tiến nhằm thích ứng với biến đổi khí hậu, hướng tới tăng trưởng xanh và giảm phát thải khí nhà kính, góp phần thực hiện mục tiêu chung của tỉnh về an ninh lương thực và thúc đẩy xuất khẩu gạo chất lượng cao.

Theo đó, phấn đấu mở rộng diện tích lên 1.637 ha vào năm 2030 trong vùng quy hoạch lúa có năng suất, chất lượng cao; 100% diện tích trong vùng quy hoạch được cấp và quản lý mã số vùng trồng để phục vụ truy xuất nguồn gốc.

100% diện tích vùng chuyên canh lúa chất lượng cao phải có sự liên kết chặt chẽ giữa doanh nghiệp với các HTX hiện có như HTX NN Nhơn Ngãi, HTX Long Giang và HTX Mỹ Hội Đông, đồng thời thành lập mới các HTX, tổ hợp tác trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm; tỷ lệ cơ giới hóa đồng bộ trong sản xuất đạt trên 70% diện tích.

100% diện tích áp dụng các quy trình canh tác bền vững như “1 phải 5 giảm”, quản lý dịch hại tổng hợp (IPM) và tưới ngập khô xen kẽ (AWD); 100% rơm rạ được thu gom ra khỏi đồng ruộng để chế biến hoặc tái sử dụng, chấm dứt tình trạng đốt đồng gây ô nhiễm; tỷ lệ thất thoát sau thu hoạch giảm xuống dưới 8%.

Giá trị gia tăng trong chuỗi lúa gạo tăng thêm 40%; đảm bảo tỷ suất lợi nhuận của người trồng lúa đạt trên 50%.

Kế hoạch nhấn mạnh các nội dung trọng tâm: 100% diện tích trong vùng quy hoạch phải có sự liên kết chặt chẽ giữa doanh nghiệp với HTX hoặc tổ hợp tác để đảm bảo đầu ra ổn định. Triển khai đồng bộ các quy trình “1 phải 5 giảm”, “3 giảm 3 tăng”, quản lý dịch hại tổng hợp (IPM) và đặc biệt là kỹ thuật tưới ngập khô xen kẽ (AWD) nhằm giảm phát thải.

Phấn đấu thu gom 100% rơm rạ khỏi đồng ruộng để tái chế, tuyệt đối không đốt rơm gây ô nhiễm môi trường và phát thải khí nhà kính. Ưu tiên nâng cấp hệ thống thủy lợi nội đồng, trạm bơm điện và đê bao tại các tiểu vùng chuyên canh để chủ động tưới tiêu.

Các giải pháp cụ thể được đề ra gồm: khuyến khích chuyển từ sạ tay, sạ hàng sang gieo sạ cụm hoặc cấy máy để giảm lượng giống xuống dưới 80 kg/ha; rà soát, đăng ký cấp mã số vùng trồng (MSVT) cho toàn bộ diện tích 1.637 ha phục vụ truy xuất nguồn gốc và xuất khẩu; phát huy vai trò của Tổ khuyến nông cộng đồng trong việc trực tiếp hướng dẫn nông dân nhận biết dịch hại và áp dụng đúng quy trình kỹ thuật tại ruộng.

Phối hợp với Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (Agribank) triển khai các gói vay ưu đãi cho hộ nông dân tham gia liên kết; đề xuất đấu thầu công khai quyền liên kết sản xuất tại các tiểu vùng nhằm thu hút doanh nghiệp có năng lực, tránh tình trạng đứt gãy chuỗi cung ứng; triển khai cơ chế hỗ trợ bảo hiểm rủi ro thiên tai và dịch bệnh theo Nghị quyết số 09/2025/NQ-HĐND của Hội đồng nhân dân tỉnh An Giang nhằm bảo vệ sinh kế cho người dân.

Thực hiện hoàn thành kế hoạch cụ thể hóa Đề án; bố trí nguồn vốn từ Nghị định 112/2024/NĐ-CP về hỗ trợ đất trồng lúa để triển khai ngay trong năm 2026; tổ chức các lớp tập huấn quản trị cho ban lãnh đạo HTX và kỹ năng canh tác hiện đại cho nông dân, góp phần chuyển đổi tư duy từ “sản xuất nông nghiệp” sang “kinh tế nông nghiệp”.

Báo cáo kết quả thực hiện kế hoạch về Sở Nông nghiệp và Môi trường theo quy định; triển khai thí điểm mô hình liên kết mẫu tại các HTX hiện có với quy mô phù hợp để rút kinh nghiệm; tổ chức sơ kết, đánh giá hiệu quả về năng suất và mức độ giảm phát thải để điều chỉnh kế hoạch cho các năm tiếp theo.

Để kế hoạch thành công, UBND xã đề nghị bà con nông dân chủ động đăng ký diện tích tham gia, tích cực gia nhập các hợp tác xã, tổ hợp tác như HTX Nhơn Ngãi, Long Giang, Mỹ Hội Đông để hình thành vùng sản xuất tập trung quy mô lớn.

Việc chuyển đổi từ tư duy “sản xuất nông nghiệp” sang “kinh tế nông nghiệp” không chỉ giúp bảo vệ môi trường, giảm phát thải mà còn là con đường bền vững để nâng cao đời sống cho mỗi gia đình nông dân.

Bích Trâm